Yazar: Bahtiyar Budak

      İslam ahlâkının temelini oluşturan ihlas, yapılan her ibadetin değerini belirleyen ana unsurdur. Bu nedenle ibadet ve hayırlı amellerde “gösteriş” anlamına gelen riya, kalbi hedef alan en sinsi manevi tehlikelerden biri olarak görülmüştür. Dini bir terim olarak riya, kişinin Allah rızası yerine insanların beğenisini kazanmak amacıyla ibadet etmesi veya iyilik yapmasıdır. İslam âlimleri bu davranışı “amellerin içini boşaltan bir hastalık”… yazının devamı...

      İnsan, çoğu zaman dünya hayatının akışı içinde kendisini kalıcı zanneder. Günler birbirini kovalar; insanlar çalışır, kazanır, sevinir, üzülür ve hayatın hiç bitmeyecekmiş gibi devam edeceğini düşünür. Oysa Kuran-ı Kerim, insana her şeyin bir sonu olduğunu haber verir. İşte Kâria Suresi de bu büyük hakikati sarsıcı bir üslupla hatırlatan surelerden biridir.       “O dehşetli ses! O ne dehşetli ses!” hitabı,… yazının devamı...

     İnsan, hayatın akışı içinde devamlı ölümü öteler. Günler geçer, umutlar kurulur, planlar yapılır. Ölüm ise hep “sonra” düşünülür. Ta ki o kaçınılmaz an gelinceye kadar… Kıyâme Suresi 26-30. ayetler, işte bu anı; insanın en savunmasız, en çıplak hâlini sarsıcı bir dille gözler önüne serer.       “Can boğaza gelip dayandığında…” (Kıyâme 26). Artık söz bitmiştir. Nefes daralır, dünya ile kurulan… yazının devamı...

      İnsan, hayat yolculuğunda olup biteni anlamak ister. Başına gelen her olayın sebebini kavramayı, yaşadığı her acının hikmetini hemen görmeyi arzular. Oysa bazı hakikatler vardır ki, zahir ilimle kavranmaz. Allah’ın dilediği kullarına lütfettiği özel bir anlayışla idrak edilir.       Kehf Suresi’nin 60-82’nci ayetlerinde anlatılan Hz. Musa ile Hızır kıssası; insanın bilgi karşısındaki acizliğini, sabır imtihanını ve ilahî hikmetin derinliğini çarpıcı… yazının devamı...

     İnsan, hayatın yükü ağırlaştığında bir sığınak arar. Kalbin yorulduğu, kelimelerin yetersiz kaldığı anlarda insanı ayakta tutan en güçlü dayanak, Rabbini tanıma bilincidir. Esmâ-i Hüsnâ, Allah’ı tanımanın en sahih ve en derin yollarından biridir. Bu güzel isimler, sadece dillerde tekrar edilen ifadeler değil; kalbi inşa eden, imanı derinleştiren ve hayata anlam kazandıran ilahî hakikatlerdir.      Hz. Peygamber (s.a.s.), bu gerçeği… yazının devamı...

      İnsan, hayatı boyunca mal ve ilim gibi iki önemli nimetin peşinde koşar. Bu iki değer, doğru kullanıldığında insanı kurtuluşa; yanlış kullanıldığında ise felakete götürebilir. Asıl mesele, mal ve ilmin kime ve neye hizmet ettiğidir.      İslâm’a göre, mülkün gerçek sahibi Allah’tır. İnsan, bu dünyada sadece emanetçi konumundadır. Bu sebeple mal, kulun keyfine göre değil; emanet sahibinin koyduğu ölçülere göre… yazının devamı...

     Kuran-ı Kerim’de; kıyamet, cennet ve cehennem sahneleri tekrar tekrar anlatılır. Bu tekrar, bir anlatım fazlalığı değil; insanın kalbine yerleşmesi istenen hakikatlerin önemini gösterir. Çünkü insan, yaratılışı gereği unutkandır. Günlük telaşlar, dünya meşguliyetleri ve geçici arzular, ona asıl yurdunu unutturur.      Kuran, bu yüzden insanı sarsan, düşündüren ve durup kendine bakmaya çağıran sahneler sunar. Bu ilahî tasvirler, bir uyarı olduğu… yazının devamı...

     İnşirah suresi; insanın iç dünyasının daraldığı, yüklerinin ağırlaştığı ve yolunun zorlaştığını hissettiği anlarda kalbe dokunan ilahî bir teselli gibidir. Allah Teâlâ bu sureyle önce Peygamber Efendimize (s.a.s.), ardından da bütün insanlara seslenir. Bu sesleniş, insanın yalnız olmadığını, yaşadığı her sıkıntının Allah’ın bilgisi ve rahmeti altında olduğunu hatırlatan şefkat dolu bir çağrıdır.      “Senin göğsünü açıp genişletmedik mi?” hitabı, kalbi… yazının devamı...

     İnsan, var olduğu günden bu yana gökyüzüne bakmış; yıldızları, gezegenleri ve evrendeki düzeni merak etmiştir. Gökyüzü kimi zaman insana yol göstermiş, kimi zaman da onu derin düşüncelere sevk etmiştir. İslam, bu merakı bütünüyle reddetmez; aksine onu doğru bir istikamete yönlendirir. Kuran-ı Kerim, insanı gökyüzüne bakmaya ve düşünmeye çağırır. Ancak bu bakışın yanlış inançlara dönüşmemesi için net bir ölçü koyar:… yazının devamı...

     İnsan, yeryüzünde irade sahibi bir varlık olarak yaratılmıştır. Ona akıl verilmiş, doğru ile yanlışı ayırt edebilecek bir vicdan bahşedilmiştir. Ancak bu özgürlük sınırsız değildir. İslam’a göre gerçek özgürlük, Allah’ın koyduğu ölçüler içinde yaşamaktır. Çünkü insanı yaratan Allah, onun fıtratını en iyi bilendir. Bu yüzden insanın huzuru ve dengesi, ilâhî sınırlara riayet etmesine bağlıdır.      Kuran’da sıkça geçen “hudûdullah” ifadesi,… yazının devamı...