Yazar: Bahtiyar Budak

       Vesvese, şeytanın veya nefsin, insana kötü ve zararlı telkinde bulunmasıdır. İbadetlerle ilgili bir hususun gerektiği gibi yapılıp yapılmadığı konusunda, aşırı derecede şüpheye kapılarak aynı uygulamayı defalarca tekrarlama şeklinde kendini gösteren bir tür hastalık durumudur.        Kuran-ı Kerim’de üç ayette (Araf 20, Taha 120, Nâs 5) şeytanın, bir ayette (Kâf 16) de nefsin insana saptırıcı etkisi anlatılmaktadır. Ayrıca Nâs suresinin… yazının devamı...

        Kelime olarak “derin kuyu” anlamına gelen cehennem, ahirette kâfirlerin sürekli olarak, günahkâr müminlerin de günahları ölçüsünde cezalandırılmak üzere kalacakları azap yeridir.         Kuran’da, cehennem için yedi isim kullanılmıştır: Cehennem (derin kuyu), nâr (ateş), cahîm (son derece büyük, alevleri kat kat yükselen ateş), hâviye (düşenlerin çoğunun geri dönmediği uçurum), saîr (çılgın ateş ve alev), lezâ (dumansız ve katıksız alev), sakar… yazının devamı...

        Sözlükte “bahçe, bitki ve sık ağaçlarla örtülü yer” anlamına gelen cennet; terim olarak,  çeşitli nimetlerle bezenmiş olan ve müminlerin içinde ebedî olarak kalacakları ahiret yurdu demektir. Cennet ve oradaki hayat sonsuzdur. Kuran’da, cennet için çeşitli isimler kullanılmıştır. Bu isimlerin, cennetin tabakaları olması ihtimali de vardır. Bunlar; cennetü’l-me’vâ (şehit ve müminlerin barınağı ve konağı olan cennet), cennet-i adn (ikamet ve… yazının devamı...

     Kuran-ı Kerîm, insanı yalnızca emir ve yasaklarla değil, ibret dolu sahnelerle de eğitir. Kıyamet, hesap, cennet ve cehennem tasvirleri bu sahnelerin en çarpıcı olanlarıdır. Ancak bu iki uç arasında, derin anlamlar taşıyan “Arâf” denen bir durak vardır.      Arâf; cennet ile cehennem arasında bulunan, her iki tarafın da açıkça görülebildiği yüksek bir yerdir. Kuran’da bir surenin de adı olan… yazının devamı...

Hesap, Arasat meydanında toplandıktan sonra, iyiliklerle kötülüklerin hesaplanması gibi ahiret hallerini kapsar. Kuran-ı Kerim’de ölçü ve tartıda hile yapanların ahiretteki acıklı hallerine temas edilirken; kıyamet, “bütün insanların âlemlerin Rabbi huzurunda divan duracağı büyük bir gün” olarak tasvir edilir (Mutaffifin 1-6). Ayet ve hadislerden, hesaba çekilmenin sorgulama ile başlayacağı ve ilke olarak sorumluluğun ferdî olacağı anlaşılmaktadır. Kimse başkasının günah yükünü taşıyamaz… yazının devamı...

“Toplamak, bir araya getirmek” anlamına gelen haşr, yeniden diriltilen insanların hesap meydanına sevk edilmesini ifade eder. Toplanılacak yere “mahşer” veya “arasat” denir. Kuran-ı Kerim’in kırkı aşkın ayetinde yer alan “haşr” kavramı, daha çok kıyametin tasviriyle ilgilidir. Bu ayetlerin beyanına göre, başta mükellef olan insanlar ve cinler; ayrıca şeytanlar, melekler ve tapınılan putlar haşredilecektir. “Andolsun ki, ölseniz de, öldürülseniz de Allah’ın… yazının devamı...